ศ.ดร.ยศชนัน วงศ์สวัสดิ์ รองนายกรัฐมนตรี และรัฐมนตรีว่าการกระทรวงการอุดมศึกษา วิทยาศาสตร์ วิจัยและนวัตกรรม (อว.) เปิดงาน “มหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ 2569 (Thailand Research Expo 2026)” ครั้งที่ 21 ภายใต้แนวคิด “Research Synergy พลังวิจัย สร้างสรรค์เศรษฐกิจและสังคมไทยยั่งยืน” พร้อมประกาศเดินหน้ายุทธศาสตร์ “Siam Silica” อย่างเป็นทางการ มุ่งยกระดับประเทศไทยสู่ศูนย์กลางเทคโนโลยีขั้นสูงแห่งอาเซียน ผ่านการผลักดัน “โครงการชิปแห่งชาติ (National Chip Project)” ดึงดูดการลงทุนจากต่างประเทศ และเร่งสร้างระบบนิเวศด้านเซมิคอนดักเตอร์ รองรับการแข่งขันด้าน AI และ Tech War ในอนาคต

ในการเปิดงานเมื่อวันที่ 22 มิถุนายน 2569 ณ โรงแรมเซ็นทาราแกรนด์ เซ็นทรัลเวิลด์ กรุงเทพฯ มีผู้บริหารกระทรวง อว. นักวิจัย และภาคีเครือข่ายกว่า 200 หน่วยงานเข้าร่วม โดย ศ.ดร.ยศชนัน ระบุว่า โลกกำลังเผชิญความเปลี่ยนแปลงครั้งใหญ่จากเทคโนโลยีปัญญาประดิษฐ์ (AI) และสงครามเทคโนโลยี (Tech War) ซึ่งกลายเป็นโครงสร้างพื้นฐานใหม่ของเศรษฐกิจโลก ประเทศไทยจึงจำเป็นต้องเร่งพัฒนางานวิจัยขั้นพื้นฐานและเทคโนโลยีขั้นสูง (Deep Tech) เพื่อรองรับการลงทุนในอุตสาหกรรมเซมิคอนดักเตอร์ โฟโตนิกส์ และศูนย์ข้อมูลจากทั่วโลก
ศ.ดร.ยศชนัน เปิดเผยว่า ระหว่างการเยือนประเทศเนเธอร์แลนด์และเบลเยียม ได้หารือกับสถาบันวิจัยและบริษัทเทคโนโลยีชั้นนำระดับโลก เพื่อผลักดันยุทธศาสตร์ “Siam Silica” โดยศึกษาแนวทางความสำเร็จจากโครงการ Pax Silica ของสหรัฐอเมริกา และ Project Beethoven ของเนเธอร์แลนด์ ซึ่งต่างมุ่งสร้างความแข็งแกร่งให้ระบบนิเวศเซมิคอนดักเตอร์และเทคโนโลยีขั้นสูงของประเทศ
นอกจากนี้ ยังได้หารือกับบริษัทระดับโลกอย่าง ASML รวมถึง SMART Photonics และ PhotonDelta เกี่ยวกับการขยายห่วงโซ่อุปทานมายังประเทศไทย ผ่านความร่วมมือด้านการถ่ายทอดเทคโนโลยี การร่วมลงทุน (Joint Venture) และการพัฒนากำลังคน พร้อมศึกษาความเป็นไปได้ในการจัดตั้งโรงงานผลิตชิปโฟโตนิกส์ (Photonics Fab) ในประเทศไทย
ขณะเดียวกัน ยังมีความร่วมมือกับสถาบันวิจัย imec ของเบลเยียม เพื่อยกระดับศูนย์ TMEC ของไทยสู่ศูนย์วิจัยขั้นสูงด้านการออกแบบและผลิตชิป รวมถึงการส่งวิศวกรไทยไปฝึกงาน และร่วมมือกับมหาวิทยาลัยเทคโนโลยีชั้นนำอย่าง TU Delft และ Eindhoven University of Technology (TU/e) ในการพัฒนาหลักสูตรและบุคลากรด้านเซมิคอนดักเตอร์โดยตรง
รองนายกรัฐมนตรีและ รมว.อว. กล่าวว่า ยุทธศาสตร์ Siam Silica จะเป็นกลไกสำคัญในการเชื่อมโยงระบบนิเวศนวัตกรรมไทย ช่วยให้งานวิจัยก้าวข้าม “หุบเหวมรณะ” (Valley of Death) หรือช่องว่างระหว่างห้องปฏิบัติการกับภาคธุรกิจ เพื่อให้ผลงานวิจัยสามารถต่อยอดสู่การใช้ประโยชน์เชิงพาณิชย์และสร้างมูลค่าเพิ่มทางเศรษฐกิจได้จริง

“งานวิจัยต่อจากนี้จะไม่ใช่เพียงผลงานทางวิชาการ แต่ต้องเป็นเครื่องยนต์เศรษฐกิจใหม่ที่สร้างมูลค่าเพิ่มสูง สร้างอุตสาหกรรมใหม่ และขับเคลื่อนประเทศสู่อนาคตได้อย่างยั่งยืน” ศ.ดร.ยศชนัน กล่าว
นอกจากการพัฒนาเทคโนโลยีขั้นสูงแล้ว กระทรวง อว. ยังให้ความสำคัญกับการรับมือการเปลี่ยนแปลงสภาพภูมิอากาศ ผ่านการส่งเสริมเศรษฐกิจหมุนเวียน (Circular Economy) การยกระดับเศรษฐกิจสุขภาพ (Wellness Economy) รองรับสังคมสูงวัย ตลอดจนการผลักดันเศรษฐกิจสร้างสรรค์ (Creative Economy) และเศรษฐกิจอวกาศ (Space Economy) ควบคู่กันไป

ด้าน ดร.วิภารัตน์ ดีอ่อง ผู้อำนวยการสำนักงานการวิจัยแห่งชาติ (วช.) กล่าวว่า งานมหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ 2569 จัดขึ้นเพื่อเป็นเวทีเชื่อมโยงนักวิจัย ผู้ประกอบการ นักลงทุน และภาคประชาชนจากกว่า 200 หน่วยงานเครือข่าย โดยภายในงานมีการประชุมสัมมนากว่า 150 หัวข้อ และจัดแสดงผลงานวิจัยและนวัตกรรมมากกว่า 1,000 ผลงาน ครอบคลุม 6 ประเด็นยุทธศาสตร์สำคัญ ทั้งด้านเศรษฐกิจ BCG, Soft Power, อุตสาหกรรมและเศรษฐกิจใหม่, การพัฒนาสังคม, สิ่งแวดล้อม และการยกระดับวิสาหกิจชุมชนและ SME
สำหรับผู้สนใจ สามารถเข้าร่วมงาน “มหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ 2569 (Thailand Research Expo 2026)” ได้ระหว่างวันที่ 22-26 มิถุนายน 2569 ณ โรงแรมเซ็นทาราแกรนด์ เซ็นทรัลเวิลด์ กรุงเทพฯ โดยลงทะเบียนฟรีตลอดงาน#มหกรรมงานวิจัยแห่งชาติ2569







